De Steigerkerk wordt het nieuwe onderkomen voor Museum Rotterdam

Het Rotterdamse college van B&W wil de Steigerkerk kopen voor Museum Rotterdam. Sinds 2021 werken de gemeente en het museum samen aan een nieuwe huisvesting. De Steigerkerk, een iconisch rijksmonument uit de wederopbouw, bevindt zich op een unieke en historische locatie: vlak bij de dam waar de stad ooit begon en bij de eerste haven. Wethouder Said Kasmi heeft inmiddels officieel de sleutels van het wederopbouwmonument aan het museum overhandigd.

Wethouder Kasmi presenteerde de sleutels op een replica van het kussen waarop door de eeuwen heen de stadssleutels van Rotterdam ceremonieel werden aangeboden aan belangrijke leiders. Het originele kussen dat zich in de collectie van Museum Rotterdam bevindt, werd in 1806 aangeboden aan koning Lodewijk Napoleon, op 25 oktober 1811 aan keizer Napoleon I en in 1813 aan koning Willem I bij hun komst naar de stad. Met deze symboliek werd de overdracht van Het Steiger met een knipoog verbonden aan een lange traditie met een historische betekenis.

Met de symbolische overdracht krijgt het stadsmuseum eindelijk weer een vaste plek, waar de komende jaren de rijke stadscollectie zichtbaar en toegankelijk wordt voor alle Rotterdammers en bezoekers. Met Het Steiger krijgt Museum Rotterdam niet alleen een gebouw, maar een locatie die diep verweven is met de geschiedenis van de stad. Gelegen aan het water van de eerste haven van Rotterdam, vlak bij de dam in de Rotte waar de stad ooit ontstond, vormt deze plek een uniek decor voor het vertellen van het verhaal van Rotterdam van ontstaan tot wereldstad, van wederopbouw tot de dynamische stad van vandaag.

Stap voor stap

Momenteel beschikt Museum Rotterdam alleen over een kleine locatie aan de Coolhaven. Museum Rotterdam 40' – 45' NU richt zich specifiek op de stad tijdens de Tweede Wereldoorlog. Museum Rotterdam wil zich in de Steigerkerk stap voor stap openstellen voor het publiek. Er is een nieuwe presentatie over de oorlogsjaren voorzien en een tijdlijn van de stad met daarin verweven de Canon van Rotterdam.

Het museum begint als startup: niet met een grote opening, maar met een reeks momenten die samen een festivalachtige sfeer oproepen, passend in festivalstad Rotterdam. Tegelijkertijd wil het museum ook ruimte maken voor het heden, zodat ook hedendaagse Rotterdamse stemmen een plek krijgen in het stadsmuseum. Het is voor het publiek van groot belang dat de veelzijdige collectie uiteindelijk weer zichtbaar wordt. In Het Steiger kan het museum een uniek doorlopend stadsverhaal vertellen dat de verbinding legt tussen actuele maatschappelijke vragen en de brede stadsgeschiedenis.

De gemeente bracht in mei 2024 al een bod uit op het Steigerkerkensemble, dat toen geen vervolg kreeg. In augustus 2024 werd Stichting Museum Rotterdam vervolgens benaderd door de toenmalige bieder, 2D Vastgoed en NL-development. Zij hadden voornamelijk interesse in het kantoorgebouw en het parochiegebouw, maar stonden open voor een gesprek over de verkoop van het klooster en de kerk aan de gemeente. Ook 2D Vastgoed en NL-development zijn verheugd over de intentie van de gemeente om de kerk en het klooster aan te kopen.

Reacties

Wethouder Kasmi (onder meer Cultuur): "Ik ben ontzettend trots om te zeggen dat we eindelijk een vaste plek hebben gevonden voor Museum Rotterdam. En wat voor plek! De Steigerkerk ligt in het hart van Rotterdam, op de plek waar de stad ooit begon. Het is de perfecte locatie, waar heden en verleden samenkomen. Hier kunnen Rotterdammers en bezoekers kennismaken met het verhaal van onze stad. De Steigerkerk is centraal gelegen, goed bereikbaar, en omringd door iconen zoals de Markthal en de Bibliotheek, die deze plek alleen maar versterken."

Directeur-bestuurder Léontine Meijer- van Mensch (Museum Rotterdam): ’’Het feit dat Het Steiger een wederopbouwkerk is, geeft de plek een symboliek die nauw met Rotterdam verbonden is. Op deze plek zie je zowel de breuk van het bombardement als de kracht van het nieuwe begin. Een lange tijd is de kerk een huis van samenkomst en ritueel geweest. Die traditie zetten we voort, maar in een nieuwe vorm: als stadsmuseum wordt Het Steiger een gastvrije plek waar het verhaal over de geschiedenis van Rotterdam wordt verteld, steeds in dialoog met het heden en de toekomst."

Vanuit de rooms-katholieke kerk zijn drie partijen betrokken. De H. Dominicuskerk of Steigerkerk en het parochiehuis zijn eigendom van de parochie H. Johannes (onderdeel van de rooms-katholieke parochiefederatie Rotterdam Rechter Maasoever H. Laurentius). Het klooster is in bezit van de paters dominicanen. En het kantoor is van het bisdom Rotterdam. De parochie, de dominicanen en het bisdom trekken gezamenlijk op in het proces van verkoop. Een museum over de stad past bij de oorspronkelijke verbindende en bezinnende functie van het gebouw. Bisschop Van den Hende: ’’Nu wij als Kerk onze aanwezigheid aan het Hang gaan beëindigen, is het goed te weten dat de huidige kerkelijke gebouwen op een goede en verantwoorde manier kunnen worden herbestemd.”

Geschikt als museum

De Steigerkerk bestaat uit verschillende gedeelten: de twee kerkzalen, het kloosterdeel, de binnentuin met kloostergang en het grote plein voor de kerk. In opdracht van Museum Rotterdam heeft architectenbureau V8 onderzoek gedaan naar de mogelijkheden van de kerk voor een museumfunctie. Het onderzoek toont aan dat deze ruimtes uitstekend geschikt zijn voor een museum. De kerkzalen bieden ruimte voor diverse vormen van tentoonstellingen en presentaties. Het kloosterdeel kan worden ingericht voor ontvangst- en horecavoorzieningen. De binnentuin met kloostergang en het ruime plein voor de kerk bieden extra ruimte voor bezoekers om te verblijven en van de omgeving te genieten.

Rudolph Eilander van V8 Architects: “We zijn verheugd dat ons initiatief om de Steigerkerk te transformeren tot Museum Rotterdam nu vorm gaat krijgen. De verborgen schat, die deze locatie is, zal zich verder ontwikkelen tot een levendige en waardevolle plek voor alle Rotterdammers. Een geweldige stap voor onze stad!”