Van Goghs Populierenlaan in Depot Museum Boijmans Van Beuningen

Museum Boijmans Van Beuningen presenteert in het Depot Onderzoek op de rails – Van Goghs Populierenlaan. In de presentatie tegenover de restauratieateliers krijgen bezoekers een kijkje op én onder de verflaag van De populierenlaan bij Nuenen. Een werk dat Van Gogh in 1885 schilderde. Jarenlang materiaal-technisch onderzoek toont aan dat het meesterwerk uit drie fasen bestaat.  Onderzoek op de rails – Van Goghs Populierenlaan is t/m 7 februari 2027 te zien in Depot van Museum Boijmans Van Beuningen.

De Populierenlaan bij Nuenen behoort tot de sleutelwerken uit Van Goghs Nederlandse periode. In 1903 kwam het schilderij in de collectie van het museum en werd daarmee het allereerste werk van de beroemde schilder in een openbare Nederlandse collectie. Het werk toont drie figuren op een met bladeren bedekte landweg, boven hen in eerste instantie een sombere herfstlucht. Door Van Goghs latere ingrepen breekt het wolkendek open en komt de zon door boven het Brabantse Nuenen.

Hij schilderde het werk zonder voorstudies, maar zette het ter plekke op. Hij wilde juist zijn eigen gevoel laten spreken, en niet zozeer de natuur als onderwerp op zich afbeelden. De geschiedenis van het schilderij, met de vele aanpassingen, benadrukt hoe belangrijk de populierenlaan voor hem was.

Onder de zichtbare populierenlaan uit 1885 schuilt een eerste voorstelling uit 1884, ook gemaakt in Nuenen. In 1886, tijdens zijn verblijf in Parijs, voegde Van Gogh meerdere lichtere toetsen toe en creëerde daarmee een derde versie. Tijdens de restauratie zijn de vergeelde vernislagen verwijderd, is de verflaag gestabiliseerd en zijn beschadigingen hersteld. Het herfstlandschap komt nu nog meer tot leven, met een openbrekende lucht en kleuren. 

Sandra Kisters, directeur Collectie & onderzoek: ’’De Parijse toevoegingen uit 1886 blijken nu veel ingrijpender dan eerder gedacht. Van Gogh gebruikte meer lichte toetsen en hanteerde daarbij een lossere penseelstreek. Verder bracht hij kleuren aan die hij in Nuenen en Antwerpen nog niet of nauwelijks gebruikte. Daarmee maakte Van Gogh het landschap en de lucht dynamischer.’’